Çin'den Toptan Ürün Getirmek: Adım Adım, Vergi ve Kargo
Çin'den toptan ürün getirmek için GTİP, gümrük vergisi, tedarikçi ve 1688, numune, Incoterms, kargo ve gümrükten çekme adımları ile kontrol listesi.
Kısa cevap
Çin'den toptan ürün getirmek için önce ürünün gümrük tarife numarasını (GTİP) ve bu ürüne uygulanan vergileri öğren, ardından tedarikçi bul, numune al, teslim şeklini (FOB, CIF, EXW gibi) ve ödeme koşulunu yazılı netleştir. Malı deniz, hava ya da demiryoluyla getirip bir gümrük müşaviri aracılığıyla ithalat beyannamesiyle gümrükten çekersin. Çin'den ürün getirmek vergi açısından en çok sürpriz çıkan iştir: gümrük vergisinin yanında ilave gümrük vergisi, KDV, bazı ürünlerde ÖTV veya damping vergisi ve ürün güvenliği denetimi çıkabilir. İlk ithalatı küçük bir partiyle yapıp gerçek maliyeti gördükten sonra büyütmek en güvenli yoldur.
Bu rehber, Türkiye'de e-ticaret veya mağaza için Çin'den ürün getirmek isteyen işletmeler için adım adım yol haritasıdır. Hukuki ve vergisel konularda genel çerçeve verir; kendi ürünün için güncel kuralı resmî kaynaklardan ve gümrük müşavirinden teyit etmelisin.
Çin'den toptan ürün getirmek kimler için mantıklı?
Çin'den doğrudan ithalat, her işletme için ilk adım değildir. Şu durumlarda mantıklı hâle gelir:
- Satan bir ürünün var ve adetleri düzenli olarak büyüyor.
- Türkiye'deki toptancı fiyatı, ithalat maliyetini hesapladığında belirgin şekilde yüksek kalıyor.
- Ürüne kendi logonu, ambalajını veya küçük tasarım değişikliklerini eklemek istiyorsun.
- Nakit akışın, siparişten satışa kadar geçen haftaları kaldırabiliyor.
Ürünü yeni test ediyorsan, Türkiye'deki ithalatçı veya toptancıdan küçük adetle almak çoğu zaman daha az risklidir. Bu seçenekleri toptan ürün nereden alınır rehberinde karşılaştırdık.
Adım 1: Ürünü ve GTİP numarasını netleştir
GTİP (Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu), ürünün gümrükteki kimliğidir. Hangi vergilerin uygulanacağı, ürünün belge veya denetime tabi olup olmadığı bu numaraya göre belirlenir. Bu yüzden Çin'den ürün getirmek vergi hesabıyla değil, doğru GTİP ile başlar.
- Ürünün malzemesini, kullanım amacını ve teknik özelliklerini yaz.
- Ticaret Bakanlığı'nın TARA entegre tarife sorgulama sistemi üzerinden ürünün olası GTİP'ini ve bu numaraya bağlı vergi ve önlemleri incele.
- Tahminini bir gümrük müşavirine teyit ettir. Yanlış GTİP, eksik vergi ödemesine ve sonradan ceza ile ek tahakkuka yol açabilir.
Aynı görünen iki ürün farklı GTİP'e girebilir; örneğin malzemesi veya elektrikli olup olmaması sınıflandırmayı değiştirir.
Adım 2: Vergileri ve toplam maliyeti hesapla
Çinden toptan ürün getirmek maliyetini yalnızca fabrika fiyatına bakarak hesaplamak en sık yapılan hatadır. Toplam maliyeti oluşturan başlıca kalemler şunlardır:
- Ürün bedeli (tedarikçinin teklifindeki birim fiyat × adet)
- Çin içi nakliye ve ihracat işlemleri (teslim şekline göre sana ya da satıcıya ait olabilir)
- Navlun, yani uluslararası taşıma ücreti, ve sigorta
- Gümrük vergisi (oranı GTİP'e ve menşe ülkeye göre değişir)
- İlave gümrük vergisi (Türkiye'nin bazı ürünlerde, belirli ülke menşeli mallara ek olarak uyguladığı vergi)
- Varsa damping veya sübvansiyon vergisi
- KDV ve ürün grubuna göre ÖTV
- Gümrük müşavirliği, liman, antrepo ve ardiye ücretleri
- Varsa ürün güvenliği denetimi, test ve belge masrafları
- Türkiye içi nakliye
Gümrük vergisi genellikle malın gümrük kıymeti üzerinden, KDV ise gümrük vergisi dahil tutar üzerinden hesaplanır. Bu yüzden vergi kalemleri birbirinin üzerine eklenir. Hangi oranların geçerli olduğu ürünün GTİP'ine ve menşeine göre değiştiği için kesin oranı TARA sorgusundan ve gümrük müşavirinden almalısın. Çin menşeli bazı ürünlerde uygulanan damping önlemleri Ticaret Bakanlığı'nın ithalat sayfasında duyurulur.
Basit bir kural: hesapladığın toplam birim maliyet, Türkiye'deki bir ithalatçının ya da toptancının fiyatına çok yakınsa, ilk etapta yerel tedarikçiden almak daha az risklidir.
Adım 3: Çin'de tedarikçi bul
Çin'de tedarikçi aramanın yaygın yolları şunlardır:
- Uluslararası B2B platformları: İngilizce arayüzlü, yurt dışı alıcılara satış yapan üretici ve ticaret şirketlerinin listelendiği siteler.
- 1688: Çin'in iç pazarına yönelik toptan satış sitesidir. Fiyatlar çoğu zaman daha düşük görünür, ancak arayüz ve iletişim Çincedir, satıcıların çoğu yurt dışına doğrudan gönderim yapmaz. Bu yüzden 1688 Çin sitesinden alım genellikle Çin'de bir satın alma acentesi veya aracı üzerinden yapılır.
- Fuarlar: Ürünü ve üreticiyi yerinde görmek için en güçlü yöntemlerden biridir.
- Satın alma acenteleri: Tedarikçi bulma, numune toplama, kalite kontrol ve konsolidasyon hizmeti verir. Acentenin ücretini ve tedarikçiden komisyon alıp almadığını yazılı sor.
Hangi kanaldan bulursan bul, adayı üretici mi yoksa ticaret şirketi mi diye ayırt et, şirket kayıt bilgilerini iste ve en az üç adaydan aynı formatta teklif al. Genel tedarikçi seçme adımlarını tedarikçi firma nasıl bulunur rehberinde, platform türlerini Türkiye'de B2B siteleri rehberinde anlattık.
Adım 4: Numune al ve kaliteyi yazılı tanımla
Numune, ithalatın en ucuz sigortasıdır. Numuneyi aldığında:
- Malzeme, ölçü, renk, ağırlık ve ambalajı fotoğrafla ve not et.
- Onayladığın numunenin özelliklerini siparişe "onaylı numune" olarak yazdır.
- Kabul edilebilir hata oranını, ambalaj şeklini ve koli başına adedi netleştir.
- Büyük siparişlerde yükleme öncesi bağımsız kalite kontrol hizmeti düşün.
Minimum sipariş miktarı (MOQ) Çin'deki üreticilerde çoğu zaman yüksektir ama pazarlığa açıktır. İlk sipariş için biraz daha yüksek birim fiyat karşılığında daha düşük adet istemek yaygın bir yoldur.
Adım 5: Teslim şeklini (Incoterms) ve ödemeyi seç
Teslim şekli, masrafın ve riskin hangi noktada satıcıdan alıcıya geçtiğini belirler. Uluslararası Ticaret Odası'nın Incoterms kuralları bu terimlerin resmî tanımıdır. En sık karşılaşılanlar:
- EXW: Mal satıcının deposunda teslim edilir; Çin içi taşıma ve ihracat işlemleri dahil neredeyse her şey alıcıdadır. İlk ithalat için genellikle zordur.
- FOB: Satıcı malı Çin'deki çıkış limanında gemiye yükler; navlun ve sonrası alıcıdadır. Kendi lojistik firmanla çalışmak istiyorsan sık tercih edilir.
- CIF: Satıcı navlun ve sigortayı varış limanına kadar öder; risk ise yükleme limanında alıcıya geçer.
- DDP: Satıcı malı vergiler ödenmiş olarak teslim eder. Kolay görünür, ama gümrükte beyan edilen değerin ve kimin adına ithalat yapıldığının doğru olduğundan emin olmalısın.
Ödemede yaygın model, siparişte bir kısım peşinat ve yükleme öncesi bakiyedir. Büyük tutarlarda akreditif bankacılık güvencesi sağlar. Ödeme yaptığın hesabın tedarikçinin şirket unvanına ait olduğunu her seferinde kontrol et; e-postayla gelen "banka hesabımız değişti" mesajları yaygın bir dolandırıcılık yöntemidir.
Adım 6: Taşıma yöntemini seç
- Deniz yolu: Büyük ve ağır yüklerde birim maliyeti en düşük seçenektir, ama transit süresi uzundur. Tam konteyner (FCL) veya parsiyel yük (LCL) olarak gönderilir.
- Hava yolu: Hızlıdır, küçük ve değerli ürünler için uygundur, kilogram başına maliyeti yüksektir.
- Demiryolu: Bazı rotalarda deniz ile hava arasında bir süre ve maliyet sunar.
- Hızlı kargo ve posta: Numune ve çok küçük gönderiler için kullanılır. Bu yolla getirilebilecek değer ve miktar sınırları ile vergi oranları zaman zaman değişir; yeniden satış amaçlı ticari alımlarda güncel kuralı Ticaret Bakanlığı'ndan veya gümrük müşavirinden mutlaka kontrol et.
Lojistik firmasından teklif alırken çıkış ve varış noktasını, yük hacmini (m³) ve ağırlığını, teslim şeklini ve hangi ücretlerin teklife dahil olduğunu yazılı iste.
Adım 7: Gümrükten çekme ve ürün güvenliği
Ticari ithalat, malın gümrük beyannamesiyle beyan edilmesini gerektirir. Bunu çoğu işletme bir gümrük müşaviri aracılığıyla yapar. Gümrükte genellikle şu belgeler istenir:
- Ticari fatura
- Konşimento (deniz), hava yolu taşıma senedi veya ilgili taşıma belgesi
- Çeki listesi (packing list)
- Menşe belgesi (gerekiyorsa)
- Ürüne özel belge, izin veya uygunluk belgeleri
Bazı ürünler ithalatta ürün güvenliği denetimine tabidir. Ticaret Bakanlığı bu denetimleri TAREKS üzerinden yürütür. Oyuncak, elektrikli cihaz, kişisel koruyucu donanım ve gıda ile temas eden ürünler gibi gruplarda CE işareti, test raporu veya ilgili kurumun izni gerekebilir. Ürünün hangi düzenlemeye girdiğini sipariş vermeden önce öğren; belgesi eksik bir partinin gümrükte beklemesi ardiye masrafını hızla büyütür.
Çinden ürün getirmek 2026: kısa kontrol listesi
Siparişi onaylamadan önce bu listeyi tek tek işaretle:
- Ürünün GTİP numarası gümrük müşavirince teyit edildi.
- Gümrük vergisi, ilave gümrük vergisi, varsa damping vergisi, KDV ve ÖTV hesaplandı.
- Ürünün TAREKS veya başka bir denetime ya da belgeye tabi olup olmadığı kontrol edildi.
- En az üç tedarikçiden aynı formatta teklif alındı.
- Numune alındı ve onaylı numune özellikleri siparişe yazıldı.
- Teslim şekli (Incoterms) ve teslim yeri yazılı olarak netleşti.
- Ödeme planı ve tedarikçinin banka hesabı, şirket unvanıyla eşleşiyor.
- Navlun, sigorta, liman ve müşavirlik ücretleri dahil toplam birim maliyet hesaplandı.
- Ambalaj, etiket ve koli başına adet yazılı olarak belirlendi.
- Yükleme öncesi kalite kontrol yapılıp yapılmayacağına karar verildi.
Teklif isterken kullanabileceğin şablon
Tedarikçilere aynı formatta yazmak, teklifleri karşılaştırmayı kolaylaştırır:
Merhaba, Türkiye'de faaliyet gösteren bir işletmeyiz. Aşağıdaki ürün için teklif rica ediyoruz: Ürün: (ad, malzeme, ölçü, renk) Adet: (ilk sipariş ve tahmini yıllık adet) Teslim şekli: FOB (çıkış limanı) ve CIF (varış limanı) için ayrı fiyat Lütfen birim fiyatı, minimum sipariş miktarını, üretim süresini, numune ücretini, koli ölçüsü ve ağırlığını, ödeme koşullarını ve ürünün sahip olduğu sertifikaları belirtin.
Kendin ithal etmek yerine Türkiye'deki ithalatçıdan almak
Çin'den ürün getirmek her zaman en ucuz yol değildir. Ürünü test aşamasındaysan, stok bağlamak istemiyorsan ya da ürün belge ve denetim gerektiriyorsa, ürünü zaten ithal eden bir firmadan Türkiye'de faturalı almak daha hızlı ve daha az risklidir. İthalatçılar belge ve gümrük işlerini kendileri yürütür, sen de daha küçük adetlerle başlayabilirsin.
Türkiye'de ithalatçı ararken ürün adını "ithalatçı", "distribütör" veya "toptancı" kelimeleriyle birlikte aratabilir, sektör fuarlarına ve odaların üye listelerine bakabilirsin. Bulduğun firmayı tedarikçi doğrulama adımlarıyla kontrol et ve faturalı çalış. Ürünleri bir distribütör ağıyla satmayı düşünüyorsan distribütör nasıl bulunur rehberi de işine yarar.
İthalatçı veya toptancıysan, getirdiğin ürünleri müşterilerine düzenli bir katalogla sunmak satış sürecini hızlandırır. Sortb2b ile web sitendeki, PDF veya Excel dosyandaki ürün bilgilerinden bir ürün kataloğu oluşturabilir, yayınlanacak ürünleri ve fiyatları kendin seçip katalog bağlantını müşterilerinle paylaşabilirsin. Nasıl göründüğünü örnek katalogda inceleyebilirsin. Ambalaj gibi tamamlayıcı ürünler için kraft kutu toptan alım rehberine, tüm rehberler için Sortb2b rehber sayfasına göz atabilirsin.
Kaynaklar
- Ticaret Bakanlığı, TARA entegre tarife sorgulama
- Ticaret Bakanlığı, İthalat
- Ticaret Bakanlığı, TAREKS
- Uluslararası Ticaret Odası (ICC), Incoterms kuralları
Bu rehber genel bilgilendirme amaçlıdır; vergi oranları ve ithalat rejimi değişebilir. Kendi ürünün için bir gümrük müşavirine ve mali müşavirine danışmanı öneririz.
Sık sorulan sorular
Çin'den toptan ürün nasıl getirilir?
Önce ürünün GTİP numarasını ve uygulanan vergileri öğren, ardından tedarikçi bul, numune al, teslim şeklini ve ödeme koşulunu yazılı netleştir. Malı deniz, hava veya demiryoluyla getirip bir gümrük müşaviri aracılığıyla ithalat beyannamesiyle gümrükten çekersin. İlk ithalatı küçük bir partiyle yapmak gerçek maliyeti görmeni sağlar.
Çin'den ürün getirirken hangi vergiler ödenir?
Ürüne göre gümrük vergisi, ilave gümrük vergisi, varsa damping veya sübvansiyon vergisi, KDV ve bazı ürün gruplarında ÖTV çıkabilir. Oranlar ürünün GTİP numarasına ve menşeine göre değişir. Güncel oranları Ticaret Bakanlığı'nın TARA tarife sorgulama sisteminden ve gümrük müşavirinden teyit etmelisin.
GTİP nedir ve nasıl öğrenilir?
GTİP (Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu), ürünün gümrükteki sınıflandırma numarasıdır; hangi vergilerin ve denetimlerin uygulanacağı buna göre belirlenir. Ticaret Bakanlığı'nın TARA sisteminden olası numarayı inceleyebilir, kesin sınıflandırmayı bir gümrük müşavirine teyit ettirebilirsin.
1688 Çin sitesinden alışveriş yapılır mı?
1688, Çin'in iç pazarına yönelik bir toptan satış sitesidir. Arayüz ve iletişim çoğunlukla Çincedir ve satıcıların çoğu yurt dışına doğrudan gönderim yapmaz. Bu yüzden Türkiye'den alım genellikle Çin'de bir satın alma acentesi veya aracı üzerinden yapılır; acentenin ücretini ve komisyon koşullarını yazılı sormalısın.
FOB ile CIF arasındaki fark nedir?
FOB'da satıcı malı Çin'deki çıkış limanında gemiye yükler; navlun, sigorta ve sonrası alıcıya aittir. CIF'te satıcı navlunu ve sigortayı varış limanına kadar öder, ancak risk yükleme limanında alıcıya geçer. Terimlerin resmî tanımı Uluslararası Ticaret Odası'nın Incoterms kurallarındadır.
Kargo ile Çin'den ticari ürün getirilebilir mi?
Hızlı kargo ve posta yolu numune ve çok küçük gönderiler için kullanılır; bu yolla getirilebilecek değer ve miktar sınırları ile vergi oranları zaman zaman değişir. Yeniden satış amaçlı ticari alımlarda genellikle gümrük beyannamesiyle normal ithalat gerekir. Güncel kuralı Ticaret Bakanlığı'ndan veya gümrük müşavirinden kontrol etmelisin.